Dental and Medical Problems

Dent Med Probl
Index Copernicus (ICV 2020) – 128.41
MEiN – 70 pts
CiteScore (2021) – 2.0
JCI – 0.5
Average rejection rate (2021) – 81.35%
ISSN 1644-387X (print)
ISSN 2300-9020 (online)
Periodicity – quarterly

Download PDF

Dental and Medical Problems

2010, vol. 47, nr 1, January-March, p. 97–100

Publication type: review article

Language: Polish

Metody oceny lęku stomatologicznego u dorosłych

Methods of Evaluation of Dental Anxiety in Adults

Urszula Kaczmarek1,, Urszula Kanaffa-Kilijańska1,, Dorota Frydecka2,

1 Katedra i Zakład Stomatologii Zachowawczej i Dziecięcej Akademii Medycznej we Wrocławiu

2 Katedra i Klinika Psychiatrii Akademii Medycznej we Wrocławiu

Streszczenie

Lęk przed zabiegami stomatologicznymi jest powszechnym problemem zarówno dla pacjentów, jak i dla lekarzy. Lęk dentystyczny może wpływać na unikanie lub odkładanie wizyt u stomatologa. Do oceny lęku stosuje się metody fizjologiczne, behawioralne i psychologiczne. W pracy, na podstawie piśmiennictwa, przedstawiono sposoby badania lęku u dorosłych za pomocą kwestionariuszy: skala lęku dentystycznego Coraha (DAS – Corah’s Dental Anxiety Scale), zmodyfikowana skala lęku dentystycznego (MDAS – Modified Dental Anxiety Scale), skala lęku dentystycznego Kleinknechta (DFS – Kleinknecht’s Dental Fear Survey), dziesięciostopniowa skala strachu stomatologicznego Gatchela (Gatchel’s 10-Point Dental Fear Scale), pomiar lęku podczas stomatologicznych zabiegów higienizacyjnych (DHFS – Dental Hygiene Fears Survey), kwestionariusz strachu przed bólem dentystycznym (FDPQ – Fear of Dental Pain Questionnaire), pytanie o lęk stomatologiczny (DAQ – Dental Anxiety Question) oraz Inwentarz Stanu i Cechy Lęku (STAI – Spielberger’s State-Trait Anxiety Inventory). Kwestionariusze diagnozujące lęk pozwalają na zobiektywizowanie oceny poziomu lęku stomatologicznego. Ułatwia to lekarzowi planowanie leczenia i wybór odpowiedniej metody postępowania terapeutycznego (Dent Med. Probl. 2010, 47, 1, 97–100).

Abstract

Anxiety over dental procedures is a prevalent problem both for patients and doctors. Dental fear may lead to avoiding or postponing dental visits. To measure dental anxiety, there are physiological, behavioral and psychological methods in use. Basing on literature, in the paper, questionnaire methods were used to measure anxiety in adults: Corah’s Dental Anxiety Scale (DAS), Modified Dental Anxiety Scale (MDAS) Kleinknecht’s Dental Fear Survey (DFS), Gatchel’s 10-Point Dental Fear Scale, Dental Hygiene Fears Survey (DHFS), Fear of Dental Pain questionnaire (FDPQ), Dental Anxiety Question (DAQ) and Spielberger’s State-Trait Anxiety Inventory (STAI). Questionnaires used to diagnose fear help to objectify the assessment of the level of dental anxiety. It might be helpful for the doctor in planning treatment and in choosing the relevant therapeutic procedure (Dent Med. Probl. 2010, 47, 1, 97–100).

Słowa kluczowe

lęk stomatologiczny, metody oceny, dorośli

Key words

dental anxiety, evaluation methods, adults

References (29)

  1. Locker D., Shapiro D., Liddell A.: Who is dentally anxious? Concordance between measures of dental anxiety. Commun. Dent. Oral Epidemiol. 1996, 24, 346–350.
  2. Newton J.T., Buck D.J.: Anxiety and pain measures in dentistry: a guide to their quality and application. J. Am. Dent. Assoc. 2000, 131, 1449–1457.
  3. Berggren U., Meynert G.: Dental fear and avoidance: causes, symptoms, and consequences. J. Am. Dent. Assoc. 1984, 109, 247–251.
  4. Wilk-Sieczak B., Zakrzewski M., Chmielewska-Łuczak D.: Lęk matek przed leczeniem stomatologicznym i przyczyna pierwszej wizyty dziecka a czynniki prognozowania negatywnej postawy dziecka w wieku przedszkolnym podczas leczenia stomatologicznego. Dent. Med. Probl. 2005, 42, 77–82.
  5. Łysiak M.: Psychologiczne problemy stomatologii. W: Psychologia lekarska. Red. Jarosz M., PZWL, Warszawa 1988, 435–452.
  6. Kaczmarek U., Wilk-Sieczak B.: Metody oceny lęku stomatologicznego u dzieci i młodzieży. Dent. Med. Probl. 2006, 43, 596–601.
  7. Miller C.S., Dembo J.B., Falace D.A., Kaplan A.L.: Salivary cortisol resonse to dental treatment of varying stress. Oral Surg. Oral Med. Oral Pathol. 1995, 79, 436–441.
  8. Krueger T.H., Heller H.W., Hauffa B.P., Haake P., Exton M.S., Schedlowski M.: The dental anxiety scale and effects of dental fear on salivary cortisol. Percept. Mot. Skills 2005, 100, 109–117.
  9. Corah N.L.: Development of a dental anxiety scale. J. Dent. Res. 1969, 48, 596.
  10. Corah N.L., Gale E.N., IIIig S.J.: Assessment of a dental anxiety scale. J. Am. Dent. Assoc. 1978, 103, 816–819.
  11. Murray P., Liddell A., Donohue J.: A longitudinal study of the contribution of dental experience to dental anxiety in children between 9 and 12 years of age. J. Behav. Med. 1989, 12, 309–320.
  12. Locker D., Liddell A., Burman D.: Dental fear and anxiety in an older adult population. Commun. Dent. Oral Epidemiol. 1991, 19, 120–124.
  13. Humphris G.M., Morrison T., Lindsay S.J.: The Modified Dental Anxiety Scale: validation and United Kingdom norms. Commun. Dent. Health 1995, 12, 143–150.
  14. Kleinknecht R.A., Klepac R.K., Alexander L.D.: Origins and characteristics of fear of dentistry. J. Am. Dent. Assoc. 1973, 86, 842–848.
  15. Kleinknecht R.A., Thorndike R.M., McGlynn F.D., Harkavy J.: Factor analysis of the dental fear survey with cross-validation. J. Am. Dent. Assoc. 1984, 108, 59–61.
  16. Mehrstedt M., Tonnies S., Eisentraut I.: Dental fears, health status, and quality of life. Anesth. Prog. 2004, 51, 90–94.
  17. Gatchel R.J.: The prevalence of dental fear and avoidance: expanded adult and recent adolescent surveys. J. Am. Dent. Assoc. 1989, 118, 591–593.
  18. Gadbury-Amyot C.C., Williams K.B.: Dental hygiene fear: gender and age differences. J. Contemp. Dent. Pract. 2000, 15, 42–59.
  19. Van Wijk A.J., Hoogstraten J.: The Fear of Dental Pain questionnaire: construction and validity. Eur. J. O ral Sci. 2003, 111, 12–18.
  20. Van Wijk A.J., Hoogstraten J.: Experience with dental pain and fear of dental pain. J. Dent. Res. 2005, 84, 947–950.
  21. Van Wijk A.J., McNeil D. W., Ho C.J., Buchanan H., Hoogstraten J.: A short English version of the Fear of Dental Pain questionnaire. Eur. J. O ral Sci. 2006, 114, 204–208.
  22. Neverlien P.O.: Assessment of a single-item dental anxiety question. Acta Odontol. Scand. 1990, 48, 365–369.
  23. Milgrom P., Fiset L. Melnick S., Weinstein P.: The prevalence and practice management consequences of dental fear in a major US city. J. Am. Dent. Assoc. 1988, 116, 641–647.
  24. Neverlien P.O.: Normative data for Corah’s Dental Anxiety Scale (DAS) for the Norwegian adult population. Commun. Dent. Oral Epidemiol. 1990, 18, 162.
  25. Neverlien P.O., Backer Johnsen T.: Optimism-pessimism dimension and dental anxiety in children aged 10–12 years. Commun. Dent. Oral Epidemiol. 1991, 19, 342–346.
  26. Neverlien P.O.: Dental anxiety, optimism-pessimism, and dental experience from childhood to adolescence. Commun. Dent. Oral Epidemiol. 1994, 22, 263–268.
  27. Spielberger C.D., Gorsuch R.L., Lushene R.E.: Manual for the State-Trait Anxiety Inventory. Consulting Psychologist Press, Palo Alto 1970.
  28. Spielberger C.D., Strelau J., Tysarczyk M., Wrześniewski K.: Inwentarz Stanu i Cechy Lęku (ISCL). Pracownia Testów Psychologicznych, Warszawa 1987.
  29. Dailey Y.M., Humphris G.M., Lennon M.A.: Dental anxiety: the use of dental anxiety questionnaires: a survey of a group of UK dental practitioners. Br. Dent. J. 2001, 190, 450–453.